۳ می، روز جهانی آزادی مطبوعات

۳ می، روز جهانی آزادی مطبوعات

 

سازمان ملل در نوامبر ۱۹۹۱ میلادی روز سوم ماه مه هر سال به عنوان روز جهانی مطبوعات شناخته شده است.

امروزه ، مطبوعات در زمینه ی مسائل تحلیلی ، سرعت در اطلاع رسانی ، حرکت و پیش بینی برخی از وقایع و رویدادها و ارائه آگاهی های لازم به جامعه،برای بالابردن حساسیت مردم نسبت به واقعیات اجتماعی،نقش بسزایی دارند.

 

۳ می، روز جهانی آزادی مطبوعات

خبرنگاری

تعریف مطبوعات:

مطبوعات چارچوبی است که در آن افکار و عقاید گوناگون جامعه با هم تلاقی می کنند و از این برخوردها، اندیشه های تازه ای شکل می گیرد، راه حل های جدیدی برای حل مسایل پدید می آید و انگیزه های تازه ای برای حرکت و آفرینندگی و مشارکت بر می انگیزد و بر عکس، سستی و بی رمقی مطبوعات، جامعه را بی حرکت کرده و به فقر فکری و معنوی و زوال می کشاند.

 

تاریخچه ی مطبوعات در ایران:

روزنامه نگاری در ایران به صورت امروزی از زمان ناصرالدین شاه آغاز ، و روزنامه هفتگی وقایع اتفاقیه که در سال سوم سلطنت وی یعنی به سال ۱۱۹۰ هـ . ق زیر نظر میرزا تقی خان امیر نظام منتشر شد نخستین روزنامه ایران بود .
در سال ۱۲۷۷ هـ . ق،روزنامه ی دولت علیه ایران که نشریه ای مصور بود زیر نظر صنیع الدین انتشار یافت . بعدها این روزنامه به نام « روزنامه دولتی » خوانده شد. انتشار این روزنامه تا سال ۱۳۲۴ هـ . ق تحت عنوان « ایران » ادامه داشت و بعد از مدتی وقفه ، دگر بار به سال ۱۳۲۹ هـ .ق به نام « روزنامه رسمی دولت » انتشار یافت. در سال ۱۲۸۳ هـ . ق روزنامه دیگری به نام « روزنامه ملتی » در تهران پخش شد و مقصود این بود که روزنامه ی مزبور از روزنامه ی دولتی کاملا متمایز باشد.

نخستین شماره آن در یازدهم محرم ۱۲۸۳ و آخرین شماره آن در بیستم جمادی الاخر ۱۲۸۷ ، انتشار یافته است.در زمان مظفرالدین شاه ، روزنامه « معارف » که وابسته به انجمن معارف بود انتشار یافت و ریاست عالیه این انجمن را شاه به عهده داشت .
بعد از استقرار مشروطیت،چهار روزنامه ی مجلس ، ندای وطن ، حبل المتین و صبح صادق منتشر شد.

روزنامه ها و مجله هایی که در دوران مشروطیت به سبک فکاهی منتشر شدند نقش مهمی را در توسعه ی مطبوعات ایفا کردند . مهمترین این نشریه ها بدین قرارند : کشکول ، تنبیه ، حشرات الارض ، بهلول ، شیدا ، شیخ چغندر و… والبته نشریه ی صوراسرافیل که از نظر مطالب فکاهی مقام اول را داشت . نویسنده ی متون چرند و پرند صور اسرافیل علامه میرزا علی اکبر خان قزوینی معروف به  دهخدا بود.

از روزنامه هایی که در خارج از ایران منتشر می شد و به علت آزادی خواهی مدیرانشان ، ورود آنها به داخل کشور ممنوع بود ، « اختر » به مدیری آقا محمد طاهر تبریزی ، « قانون» به مدیری پرنس میرزا ملکم خان و « حبل المتین » به مدیری شیخ احمد روحی را می توان نام برد.

در دوره ی مشروطیت،بیداری افکار عمومی به سرعت و شدت اوج گرفت و روزنامه ها نفوذ عظیمی در تجدید حیات اندیشه های مردم داشتند . روزنامه های مجلس ، صوراسرافیل، ایران نو ، شرافت ، ثریا و پرورش که به قلم میرزا علی محمد خان شیبانی کاشانی نگاشته   می شد نفوذ زیادی در افکار عمومی داشتند.
از روزنامه های ادبی : تربیت ، ادب و بهار از نشریه های تراز اول محسوب می شدند ، و در این میان فقط سه نشریه ی اقیانوس ، آی ملا عمو و فکر ، مدافع استبداد بودند.

پر تیراژترین ( ۰۰۰/ ۱۰ نسخه ) روزنامه های ایران در دوران مشروطیت روزنامه مجلس بود که مذاکره های مجلس را منتشر می ساخت. در دوره دوم مشروطیت قطع روزنامه های روزانه بزرگتر شد ، اما تیراژ آنها کاهش یافت . تعداد روزنامه های ایران در سال ۱۳۲۵ هـ . ق ۸۴ بود و در سال ۱۳۲۸ هـ . ق این رقم به ۳۶ و در سال بعد به ۳۳ مورد تقلیل پیدا کرد.

روزنامه های مهم دوره احمد شاه عبارت بودند از : ایران نو ، شرق ، برق ، رعد ، استقلال ایران ، مجلس ، کوکب ایران ، ستاره ایران ، نوبهار ایران ، کاوه ، شفق ، تجدد ، آزادستان . روزنامه هایی که توسط زنان منتشر می شد ، عبارت بودند از : دانش ، شکوفه ، زبان زنان و نامه بانوان .

 

۳ می، روز جهانی آزادی مطبوعات

نشست خبرنگاران

 

قانون اساسی و مطبوعات:

می توان در رابطه با مطبوعات ،به اصول زیر از قانون اساسی اشاره کرد:
– اصل سوم : « بالابردن سطح آگاهی های عمومی در همه ی زمینه ها با استفاده صحیح از مطبوعات و رسانه های گروهی و وسایل دیگر از وظایف دولت است » .
– اصل بیست و چهارم : « نشریات و مطبوعات در بیان مطالب آزادند مگر آنکه مخل به مبانی اسلام یا حقوق عمومی باشد . تفصیل آن را قانون معین می کند » .

– اصل بیست و پنجم : « بازرسی و نرساندن نامه ها ، ضبط و فاش کردن مکالمات تلفنی ، افشای مخابرات تلگرافی و تلکس ، سانسور ، عدم مخابره و نرساندن آنها ، استراق سمع و هر گونه تجسس ممنوع است مگر به حکم قانون » .

– اصل یکصد و شصت و هشتم : « رسیدگی به جرائم سیاسی و مطبوعاتی علنی است و با حضور هیأت منصفه در محاکم دادگستری صورت می گیرد. نحوه ی انتخاب ، شرایط و اختیارات هیأت منصفه و تعریف جرم سیاسی را قانون بر اساس موازین اسلامی معین  می کند» .

 

۳ می، روز جهانی آزادی مطبوعات

ازادی مطبوعات

 

مطبوعات و آزادی بیان:

اکنون به بهانه روز جهانی آزادی مطبوعات، شایسته است که جامعه و نهادهای دولتی در مقام عمل، به تقویت و ارتقاء مطبوعات به عنوان وجدان بیدار جامعه بپردازند. شعار آزادی آنان در حیطه شرع و عرف جامعه باشد هیچ خدشه ای به منافع عمومی و پیکره جامعه وارد نساخته و با اصل آزادگی مغایرتی نداشته باشد. با چنین شعار و با چنین هدف، می توان به دست یابی به آرمان های والای مطبوعات، امید داشت.

 

 

ممنون از همراهیتان با ما در مجله اینترنتی چارگوشه

مطلب پیشنهادی

اس ام اس تبریک تولد بهمن  ماه

اس ام اس تبریک تولد بهمن  ماه   بهمن ماهی که باشی میشی یه آدم …