یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

یادگار‌پرستی، جذابیت جنسی شدید و مکرر به شیئی بی‌جان است. افراد مبتلا به نابهنجاری جنسی یادگارپرستی به یک شیء اشتغال ذهنی دارند و برای رسیدن به ارضای جنسی‌، به این شیء وابسته می‌شوند و آن را به رابطه‌ی جنسی با همسر ترجیح می‌دهند. برآورد کردن میزان شیوع یادگار پرستی دشوار است‌، زیرا یادگار پرستان که تقریباً همه آنها مرد هستند‌، بعید است در صدد درمان اختلالشان برآیند .

امیال جنسی فرد مبتلا به این مشکل بر اشیای غیرزنده متمرکز است. این فرد با پوشیدن یا لمس یک شیء به تحریک جنسی می رسد؛ برای مثال لباس، کفش زنانه، لباس زیر زنانه و مانند آنها. فرد یادگارپرست ممکن است روابط با همسر را کنار بگذارد یا فعالیت های جنسی اش را با این تمایلات ترکیب کند. وقتی شیء یادگار به کانون منفرد میل جنسی تبدیل می شود، فرد آمیزش جنسی با همسر را ترک می کند.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

رایج‌ترین اشیای یادگارپرستی

رایج‌ترین اشیای یادگار اقلام معمولی پوشاک‌، مانند لباس‌زیر‌، جوراب‌، کفش‌، و چکمه هستند؛ بااین‌حال در نوشته‌های روان‌پزشکی‌، گزارش‌هایی از دامنه‌ی وسیع یادگارها از جمله مواد لاستیکی‌، اشیای چرمی ‌، پوشاک‌، سنجاق قفلی‌، و حتی دست و پای قطع‌شده وجود دارد. برخی از یادگارها مانند چکمه‌های قهوه‌ای با لبه‌های خزدار جاذبه‌ی بسیار استثنایی دارند. جزء گرایی‌، نابهنجاری جنسی دیگری است که برخی متخصصان آن را نوعی یادگار پرستی می‌دانند‌، افراد مبتلا به جزء گرایی فقط از قسمت خاصی از بدن نظیر پاها ارضای جنسی می‌شوند. مواردی که برانگیختگی جنسی مرد به پوشیدن لباس زنانه بستگی دارد‌، در طبقه‌ی دیگری جای می‌گیرد‌، که یادگار پرستی همراه با مبدل پوشی نامیده می‌شود و بعداً درباره‌ی آن بحث خواهیم کرد. در ضمن اگر استفاده از یک شیء اختصاصاً برای بیشتر کردن تحریک جنسی ترتیب یافته باشد‌، نظیر لرزانه‌، چنین رفتاری یادگار پرستی محسوب نمی‌شود .

یادگار پرست با شیء موردعلاقهی خود تحریک جنسی می‌شود‌، برخی از آنها شیء یادگار را نوازش می‌کنند یا می‌پوشند‌، برخی دیگر با بو کردن آن شیء‌، مالیدن آن‌، یا مشاهده کردن افرادی که آن را هنگام آمیزش جنسی می‌پوشند تحریک می‌شوند‌، در برخی موارد یادگار پرست ممکن است حتی تمایلی به آمیزش جنسی با شریک خود نداشته باشد و در عوض با شیء یادگار استمنا کند‌، برخی مردان فقط در صورتی به نعوظ می‌رسند که شیء یادگار آنها موجود باشد ‌، برخی یادگار پرستان رفتار عجیبی انجام می‌دهند‌، مثلاً یادگار خود را می‌مکند‌، روی آن غلت می‌زنند‌، آن را می‌سوزانند‌، یا به چند قطعه تقسیم می‌کنند‌، این اختلال ممکن است باعث شود برخی افراد دست به سرقت بزنند .

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

هنگام بحث درباره‌ی یادگارها به خاطر سپردن تفاوت بین آنچه رفتار جنسی «بهنجار» محسوب می‌شود با آنچه منحرف انگاشته می‌شود اهمیت دارد. خیال‌پردازی‌ها و رفتارهایی که گاهی برانگیختگی جنسی فرد را افزایش می‌دهند با اشتغال‌های ذهنی تشریفاتی که در یادگار پرستی واقعی مشاهده می‌شوند تفاوت دارند. یادگار پرستی نوعی رفتار وسواس گونه را شامل می‌شود که از کنترل فرد خارج است و می‌تواند مایه‌ی پریشانی و مشکلات میان فردی قابل‌ملاحظه‌ای باشد. گرچه برخی افراد رفتار یادگار پرستانه‌ی خود را به همراه یادگارها وارد رابطه‌ی جنسی با همسری می‌کنند که این رفتار متفاوت را می‌پذیرد‌، اما در اغلب موارد رفتار یادگار پرستانه در عملکرد جنسی بهنجار اختلال ایجاد می‌کند و زمانی که مشکلاتی در رابطه وجود دارد‌، احتمال آن بیشتر است .

به نظر می‌رسد که یادگار پرستی مانند عورت نمایی ایجاد می‌شود‌، به این صورت که در تجربیات اولیه‌ی زندگی‌، بین برانگیختگی جنسی و یادگار پیوندی برقرار می‌شود. وقتی‌که فرد بزرگ‌تر می‌شود‌، به‌جای اینکه ارضای جنسی را با فرد دیگری تداعی کند‌، آن را با شیء یادگار خود تداعی می‌کند. برای مثال یادگار پرستانی که اشیای مرتبط با نوزاد مانند پوشک ‌، ملافه‌ی تخت بچه‌، یا شورت لاستیکی را ترجیح می‌دهند‌، امکان دارد در اوایل کودکی بین احساس‌های تناسلی لذت‌بخش و لمس کردن این اشیاء ارتباط نیرومندی برقرار کرده باشد.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

یک ازمایش:

یک گروه پژوهشگر برای آزمودن این فرضیه‌ی یادگیری (در آزمایش‌هایی که با معیارهای امروزی غیر اخلاقی محسوب می‌شوند) گزارش دادند که توانسته‌اند آزمودنی‌های مرد را برای فراگیری یادگار شرطی کنند (راچمن ۱۹۶۶؛ راچمن و هاجسون ۱۹۶۸). در یکی از این تحقیقات‌، پژوهشگران تصاویر زنان لخت یا نیمه‌لخت (محرک غیر شرطی) را به مردان نشان دادند و بعد آنها را با تصاویر چکمه‌های خزدار (محرک شرطی) همایند نموده و از وسیله‌ای برای اندازه‌گیری پاسخ نعوظی این مردان استفاده کردند. بعد از چند بار همایندی تصاویر زنان با چکمه‌ها (و کفش‌های دیگر) این مردان با تصاویر کفش‌ها به‌تنهایی (محرک شرطی) تحریک جنسی شدند .

بعداً با نشان دادن مکرر کفش‌ها و چکمه‌ها بدون تصاویر زنان‌، این رفتار خاموش شد . و به مرور زمان این مردان علاقه به این اشیاء را که دیگر پیوندهای جنسی نداشتند از دست دادند .

با اینکه تحقیق بحث‌برانگیز بود‌، مدلی را برای درمان یادگار پرستان در اختیار گذاشت و پژوهشگران نتیجه گرفتند که خاموشی و سایر روش‌های رفتاری‌، راهبردهای درمانی مؤثری هستند. یک روش درمان از راه بیزاری است‌، که به موجب آن درحالی‌که فرد مشغول استمنا کردن با شیء یادگار خود می‌باشد‌، او را در معرض تنبیه قرار می‌دهند؛ مثلاً دارویی که موجب استفراغ می‌شود به او می‌دهند‌، یا وی را هیپنوتیزم می‌کنند تا احساس تهوع کند .

روش رفتاری دیگری که با فرآیند بازآموزی دمساز است شرطی‌سازی مجدد ارگاسمی نامیده می‌شود‌، در این روش که دیویسون (۱۹۶۸) آن را برای درمان نابهنجاری‌های جنسی ابداع کرد‌، از مرد خواسته می‌شود با تصور کردن شیء غیر قابل قبولی خود را تحریک کند‌، بعد درحالی‌که به محرک جنسی مناسبی‌، مانند تصویر شریک جنسی بزرگ‌سال نگاه می‌کند‌، استمنا کند. اگر برانگیختگی جنسی او کاهش یافت می‌تواند دوباره به تصور شیء غیرقابل‌قبول برگردد‌، اما فقط در حال تمرکز کردن روی محرک قابل‌قبول می‌تواند به ارگاسم برسد. به مرور زمان این فرد برای تحریک جنسی‌، کمتر به شیء غیرقابل‌قبول متکی می‌شود و به‌طور فزاینده‌ای به محرک جنسی مطلوب روی می‌آورد.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

تشخیص اختلال یادگارپرستی

الف) در طول مدت حداقل شش ماه فرد باید دچار تحریک جنسی شدید و مکرر توسط اشیای بی جان و یا قسمت های غیر تناسلی بدن شود. به صورتی که این عمل توسط رفتارها و امیال و خیال پردازی های فرد قابل دیدن باشد.

ب) این امیال، خیال پردازی ها و اعمال و تمایلات جنسی، عملکرد شغلی، اجتماعی و روزانه ی فرد یا سایر زمینه های مهم زندگی او را دچار نقص می کند.

پ) اشیاء مورد علاقه ی فرد مربوط به پوشاک مورد استفاده در اختلال مبدل پوشی جنسی یا وسایلی که برای تحریک جنسی مثل ویبراتور استفاده می شوند نیستند. برای آشنایی با اختلال «مبدل پوشی جنسی» به مطلب مرتبط با این موضوع مراجعه کنید.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

ویژگی‌های تشخیصی:

  • افراد مبتلا به این اختلال‌، برای مدت حداقل ۶ ماه‌، خیال‌پردازی‌های برانگیزنده‌ی جنسی شدید‌، امیال جنسی‌، یا رفتارهای مکرری دارند که اشیای بی‌جان را شامل می‌شوند .
  • این خیال‌پردازی‌ها‌، امیال جنسی‌، یا رفتارها‌، پریشانی یا اختلال قابل‌ملاحظه‌ای به وجود می‌آورند
  • اشیای یادگار به لباس‌های زنانه‌ای که در مبدل پوشی مصرف می‌شوند یا وسایلی که برای تحریک بساوشی اندام تناسلی‌، نظیر لرزانه (ویبراتور) به کار برده می‌شوند‌، محدود نمی‌شوند.

علل ایجاد:

طبق مطالعات و تحقیقات اختلال یادگار پرستی مانند اختلال عورت نمایی ایجاد می‌ شود‌، به این صورت که در تجربیات اولیه‌ ی زندگی‌، بین تحریک جنسی و شیء یادگار پیوندی برقرار می ‌شود. وقتی‌ که فرد بزرگ‌ تر می ‌شود‌، به‌ جای اینکه ارضای جنسی را با فرد دیگری تداعی کند‌، آن را با شیء یادگار خود تداعی می‌ کند.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

تمایز بین عادات معمول و اختلال:

باید توجه داشت که هر شخصی که علاقه به لباس های خاصی در حین برقراری رابطه جنسی با شریک خود دارد دارای اختلال یادگار پرستی یا فتیشیسم نیست. گاهی در بین زوجین یکی از طرفین از شریک خود درخواست می کند که او لباس خاصی را بپوشد، این اتفاق زمانی اختلال محسوب می شود که آن فرد در صورت عدم وجود آن لباس (کفش، جوراب، چکمه، لباس های زیر خاص و …) به تحریک جنسی نرسد و یا اگر آن لباس ها و اشیاء را در مغازه ها یا تن فرد دیگری ببیند به تحریک جنسی برسد.

 

یادگارپرستی یا فتیشیسم چیست؟

درمان:

برای درمان  اختلال یادگارخواهی یا فتیشیسم، از شیوه های متفاوتی مانند درمان های رفتاری و شناختی که بیزاری از آن اشیا را در فرد ایجاد می کنند و یا انواع درمان های دارویی که سایق های رفتار جنسی را کاهش می دهند استفاده می شود.

مطلب پیشنهادی

چراعاشق اشخاص نامناسب می شویم؟

چراعاشق اشخاص نامناسب می شویم؟   ما ادم ها  ها بر اساس سرشتمان  طوری افریده …