معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

معرفی انواع سبک‌ های مـوسـیقـی در جهان

بدون شک شما هم بسیار شنیده‌اید که اشخاص اهل فن یا حتی غیرمتخصص در زمینه مـوسـیقـی  پس از اتمام یک قطعه مـوسـیقـی در مورد سبک آن و یا سبک های مـوسـیقـی مورد نظرشان صحبت کرده‌اند. اگر دوست دارید از قافـله عقـب نمانـید با چارگوشه همراه باشید تا با مهمـترین، معـروف‌تـرین و رایجترین سبـک های مـوســیقـی آشـنا شـوید.

سـبک هـای مـوسـیقـی یا ژانر یا گونه، هر سه به ویژگی‌های یک قطعه مـوسـیقـی از نظر دوره‌ی زمانی، ریشــه‌های منطقـه‌ای یا جغـرافیـایی، تکنیـک اجرای قطعه و نوع سـاز‌های اسـتفاده شـده در قطـعه گفته می‌شـود. تعداد سـبک‌ های موسـیقی ایرانـی و غربـی بسـیار زیـاد اسـت.

انواع سبک‌ های مـوسـیقـی

سبک یا ژانر یا گونه هرسه به ویژگی‌های یک قطعه مـوسـیقـی از نظر دوره‌ی زمانی، ریشه‌های منطقه‌ای یا جغرافیایی، تکنیک اجرای قطعه، نوع ساز‌های اســتفاده شده در قطعه و … گفته می‌شود. آنچه در ادامه می‌آید عبارتند از مهمترین سبک های مـوسـیقـی.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

موسیقی کلاسیک موسیقی آکادمیک

مـوسـیقـی کلاسیـک

مـوسـیقـی کلاسیـک مـوسـیقـی آکادمیک و دقیق اســت که می‌توان گفت مادر تمام سبک‌ های مـوسـیقـی بوده واکثر سبک‌های به وجود آمده برگرفته از مـوسـیقـی کلاسیـک هستند. شروع این سبک از مـوسـیقـی مربوط به سال ۵۰۰ پس از میلاد اســت. مـوسـیقـی کلاسیـک چهار دوران را شامل می‌شود که عبارتند از: دوران باروک، دوران کلاسیـک، دوره رمانتیک و دوره کلاسیـک مدرن. سبک کلاسیـک دربردارنده حالت‌های پیوسته و دگرگون شونده اســت و تضاد و تنوع فراوان در این سبک، از ویژگی‌های برجسته آن اســت. در سبک کلاسیـک علاقه به تغییرات تدریجی دینامیک، سبب جایگزینی پیانو به جای کلاوسن شد.

مـوسـیقـی باروک

باروک در لغت یعنی اســتادانه زینت دادن و یا ماهرانه درست کردن و مـوسـیقـی باروک بیانگر اشرافیت حکومت‌های اروپایی بوده اســت. تفاوت اساسی مـوسـیقـی باروک نسبت به آثار مـوسـیقـی رنسانس تأکید بر ضرب اســت. در دوره مـوسـیقـی باروک ساز‌های بادی بیشتر مورد اســتفاده قرار گرفتند و فرهنگ جدید ساز‌های کلاویه‌ای شروع به شکل‌گیری کرد. در دوران مـوسـیقـی باروک مـوسـیقـی سازی و آوازی از یکدیگر تفکیک شدند و قواعد جدید هارمونی و کنترپوان تدوین گشت و امکان مدولاسیون فراهم آمد. از ویژگی‌های برجسته سبک باروک، می‌توان به یکنواختی حالت مـوسـیقـی اشاره کرد. ریتم‌ها یا الگو‌های ملودیک به حالت‌هایی معین اشاره داشتند. این یکنواختی به این معناســت که اگر مـوسـیقـی شاد شروع شود تا آخر شاد خواهد ماند یا اگر آرام و ملایم آغاز شود تا به انتها اینگونه خواهد بود. لازم به ذکر اســت که آثار آوازی در سبک باروک از این قانون مستثنی هستند.

مـوسـیقـی امپرسیونیسم

مـوسـیقـی امپرسیونیسم به نوعی سبک مـوسـیقـی مدرن را به نمایش می‌گذارد. این سبک مـوسـیقـی در قرن ۱۹، آغاز حرکتی به سوی سوبژکتیویسم یا ذهنیت گرایی بود که تجربه ذهنی را اساس همه معیارها و قوانین می‌داند. هر چه در این سبک جلوتر می‌رویم، به سوی هنر انتزاعی و نارئالیستی پیش می‌رود. درمـوسـیقـی امپرسیونیسم هنرمند با بها دادن به ابداع، نوآوری و خلاقیت در خلق اثر هنری، به سمت ترسیم جهان درون خویشتن رفته و از عالم عینیت فاصله می‌گیرد.

مـوسـیقـی مینیمال

اساس پیدایش مـوسـیقـی مینیمال تصمیم وقتی گروهی از مـوسـیقـیدانان تصمیم گرفتند به جای اســتفاده از پیچیدگی در فرم‌ها و فرمول‌های هارمونی و ملودی درساخته‌هایشان به تولید مـوسـیقـی ساده روی بیاورند، مـوسـیقـی مینیمال یا کمینه گرا، بطور رسمی از دهه ۱۹۶۰ پا به عرصه مـوسـیقـی نهاد. مبنای سادگی مـوسـیقـی مینیمال، تنزل به سمت المان‌های پایه در ساخت اثر و تکرار و ماندن بیش از حد در یک ریتم، ملودی، آکورد و تمپوی ثابت، بدون کوچکترین تغییر بود.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

موسیقی پاپ بیشترین مخاطب را به خود اختصاص داده است

مـوسـیقـی پاپ

مـوسـیقـی پاپ که در دهه ۵۰ آغاز شد نوعی مـوسـیقـی غیرآکادمیک و مردم پسند اســت که از واژه people گرفته می‌شود و معمولاً در مقابل مـوسـیقـی کلاسیـک و فولـک قرار می‌گیرد.
در مـوسـیقـی پاپ ملودی مخصوص کلام خواننده ساخته می‌شود. مشخصه مـوسـیقـی پاپ، یک عنصر ریتمیک سنگین در زیر اســت که معمولا توسط دستگاه‌های تقویت کننده الکترونیک (amplifier) اجرا می‌شود و ملودی اصلی بر این ریتم غالب اســت. به طور کلی هدف تولید مـوسـیقـی پاپ که به شکل تجاری تهیه می‌شود، سود مالی اســت.
ترانه‌های پاپ معمولا در ۳ دقیقه اجرا می‌شوند و در آن‌ها از ملودی‌هایی اســتفاده می‌شود که معمولا بسیارشنیدنی بوده و عده بسیاری را به خود جلب می‌کنند. فعالیت هنرمندان مـوسـیقـی پاپ در سبک‌های راک، هیپ‌هاپ، کانتری، ریتم و بلوز و کانتری باعث شده که این سبک تبدیل به سبکی انعطاف‌پذیر شود.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

راک سبکی ریتمیک و پر هیجان

سبک راک

سبک راک نوعی مـوسـیقـی ریتمیک اســت که به وسیله ساز‌های خاصی مثل گیتار الکتریک، گیتار باس، درام و … اجرا می‌شود. در این سبک از نوعی ضرب یکنواخت با صدای بلند اســتفاده می‌شود. بلندی اصوات یکی از ویژگی‌های مـوسـیقـی راک اســت.

سبک پانک راک

سبک پانک راک به نوعی زیر مجموعه‌ی راک به شمار می‌آید. پیروان این سبک از اینکه روی صحنه جنگ و دعوا راه انداخته یا لخت شوند ابایی نداشته و این کار‌ها را بخشی از حرکات نمایشی خود قلمداد می‌کنند. صدای مـوسـیقـی‌شان بسیار بلند و آزاردهنده اســت. مـوسـیقـی‌ سبک پانک راک غالباً از نوع مـوسـیقـی فوق العاده ساده اســت و شعر‌هایشان وقیحانه و نارساســت. از دیگر ویژگی‌های این گروه‌ها می‌توان به لباس پوشیدن عجیب و منحصر به فرد و آرایش تند و زننده آنان هنگام اجرا اشاره کرد.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

اپرا سبکی که مخاطبان خاص خود را دارد

سبک اپرا

اپرا یک نمونه بارز مـوسـیقـی کلاسیـک اســت. اپرا ترکیبی از مـوسـیقـی، لباس‌های خاص و یک داســتان اســت که بر اساس آن داســتان مـوسـیقـی و آواز شکل گرفته اســت. در حقیقت اُپرا نمایشی اســت که با همراهی ارکستر به آواز خوانده می‌شود.
اپرا ۳بخش اصلی دارد:

۱. پیش‌درآمد یا اوُوِرتور (او – وِر – تور): درواقع مقدمه‌ای برای شروع اپراســت که کاملاً به‌صورت سازی اســت و هیچ خواننده‌ای در آن نمی‌خواند.
۲. آریا (Aria): قسمت اصلی اپراســت و خواننده در آن با آرایش‌های آوازی، قدرت و مهارتش را نشان می‌دهد.
۳. رسیتاتیف (Recitatif): نوعی از فن بیان و مکالمه‌ی آوازی اســت و غالباً پیش از آریا قرار می‌گیرد. در اپرای ایتالیایی، رسیتاتیف رابط بین دو آریاســت:

رسیتاتیف ساده (Recitatif Secco)، که آواز بدون ارکستر اســت و فقط با چند آکورد کوتاه همراهی می‌شود.
رسیتاتیف آکامپانیه (Recitatif accampagne)، که خواننده به همراهی ارکستر می‌خواند و بیشتر در اپرا‌های فرانسوی معمول اســت.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

موسیقی جاز موسیقی بداهه نوازی

مـوسـیقـی جاز

جاز یا جَز یکی از سبک‌ های مـوسـیقـی اســت که در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم از تشکلات سیاه‌پوستان آمریکا نشات گرفته اســت. از مشخصات آن، مکث و ضدضرب، ضرب‌های تاب‌دار و خرامان، تغییرات داینامیکی متداول، پرسش و پاسخ‌خوانی، چندضربی بودن و بداهه‌نوازی اســت. البته ناگفته نماند که همه بخش‌های یک اثر جزئی از بداهه نوازی نیست، اما بداهه نوازى عامل هیجان و زیبایى یک اثر جز اســت؛ و پر واضح اســت که بیشتر نوازندگان این سبک نیز به سبب بداهه نوازی‌های خلاقانه مختص به خود ماندگار شده‌اند. از مهم‌ترین بخش‌های مـوسـیقـی جز ریتم این سبک اســت. ارکستراسیون در موسیقى جز به این گونه اســت که ساز‌هایی همچون کنترباس، سازهاى کوبه‌ای، پیانو و گیتار اجرای ریتم و جذابیت‌های خاص آن را بر عهده دارند و معمولاً ملودی و بداهه نوازی‌ها اغلب توسط ساز‌های بادی برنجی، کلارینت، پیانو، ویبرافون و … اجرا می‌شود. در موسیقى جز تاکید بیشتری بر ساز‌های بادی وجود دارد تا ساز‌های آرشه‌ای و بر خلاف مـوسـیقـی سمفونیک که بر مجموعه صدای ساز‌ها تاکید می‌شود، در سبک جز رنگ صدای هر ساز جداگانه مورد توجه قرار می‌گیرد.

سبک بلوز

سبک بلوز سبکی آوازی و سازی اســت که ریشه آن به اجتماعات آفریقایی – آمریکایی در ایالات متحده باز می‌گردد. منشا اصلی این مـوسـیقـی به مراسم مذهبی در آفریقا، ترانه‌های کارگران سیاه پوست و دیگر عناصری باز می‌گردد که همگی ریشه در مناطق غربی قاره آفریقا دارند. علت اینکه در بین سبک های مـوسـیقـی این سبک به بلوز معروف شد این بود که پیشگامان این سبک (برده‌های سیاه) با غم این مـوسـیقـی را اجرا می‌کردند و Blue در زبان انگلیسی به معنای غم نیز هست. برخی از صاحب نظران معتقدند که شیوع این سبک در آمریکا به زمان برده‌داری برمی‌گردد؛ زمانی که برده‌های آفریقای درهنگام کار در مزارع پنبه با خواندن شعر‌هایی بعضاً ریتمیک همراه پاسخ و تکرار توسط دیگر کارگران، سعی می‌کردند به کار برداشت محصولات شوق و نظم بدهند. زادگاه مـوسـیقـی سبک “بلوز” شهر ممفیس اســت.

مـوسـیقـی هیپ پاپ

مـوسـیقـی هیپ هاپ که در اوخر دهه ۸۰ تبدیل به بخش چشمگیری از فرهنگ پاپ روزگار خود شد، در اواسط دهه ۷۰ پا به عرصه مـوسـیقـی گذاشت. مـوسـیقـی هیپ هاپ از دو بخش اصلی رپ (MC) و (DJ)، یعنی ترکیب صدا و اسکرچ تشکیل شده اســت. موضوع آن عموماً داســتان‌هایی از زندگی نامه افراد اســت. این داســتان‌ها اغلب به صورت اشعار بسیار ریتمیک، همراه با تکنیک‌های همگون خوانده می‌شوند. در مـوسـیقـی هیپ هاپ یک قطعه سازی تحت عنوان “بیت” خواننده رپ را همراهی می‌کند، که توسط یک دی جی نواخته شده و یک تهیه کننده و یک یا چند نوازنده آن راخلق می‌کنند. مـوسـیقـی هیپ هاپ توانسته اســت در بین انواع سبک های مـوسـیقـی سهم بزرگی را به خود اختصاص دهد، به طوریکه تا آغاز دهه ۲۰۰۰، مـوسـیقـی هیپ هاپ در صدر فهرست مـوسـیقـی‌های محبوب قرار گرفت.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

رپ سبکی نوظهور ولی در عین حال پر طرفدار

سبک رپ

سبک مـوسـیقـی رپ که در دهه ۱۹۶۰ توسط سیاهپوستان آمریکایی در برانکس (واقع در نیویورک) به وجود آمد، نوعی سلاح مبارزه جوانان سیاه با تبعیض‌های نژادی رایج در آن زمان بود و به دلیل بیان مشکلات زندگی در گِتو‌ها (جایی برای زندگی مردمی که جزو اقلیت یک شهر به حساب می‌آیند) به مـوسـیقـی گتو نیز شهرت دارد.

گرچه همواره سیاهپوستان را صاحبان مـوسـیقـی رپ می‌دانند، اما نمیتوان از نقش آمریکایی‌های لاتینی تبار در زنده نگه داشتن این سبک چشم پوشی کرد. همچنین در دنیای امروز رپ از چارچوب منحصر به سیاهپوستان خارج شده و تبدیل شده اســت به یک شیوه اعتراض برای جوانان جهان؛ در واقع هر جا که جوان‌ و نارضایتی وجود دارد رپ هم به عنوان یک شیوه اعتراض در قالب مـوسـیقـی و در دل کلماتی که به سرعت و پشت سر هم اجرا می‌شوند، نیز حضور دارد.

سبک کانتری

کانتری، سبک مـوسـیقـی محلی در آمریکا اســت که به بیان سنت‌ها و عواطف می‌پردازد. سبک کانتری، سبکی بسیار ساده اســت که در موضوع، ملودی و اشعار با مـوسـیقـی بلوز شباهت دارد. اکثر ترانه‌های این سبک بر اساس چند آکورد ساده و یک ملودی خطی ساده ساخته و اجرا می‌شوند.
مـوسـیقـی کانتری ترکیبی از مـوسـیقـی اصیل جنوب ایالت متحده آمریکا و کوه‌های آپالاچ، در شرق آمریکای شمالی اســت که ریشه‌های آن مربوط به مـوسـیقـی سنتی محلی، مـوسـیقـی سلتی (از زبان هند و اروپایی)، مـوسـیقـی مذهبی-عرفانی و مـوسـیقـی دوران قدیم اســت.
بانجو، ویلن، گیتار و هارمونیکا (سازدهنی) از آلات اصلی مـوسـیقـی کانتری می‌باشند ولی این سبک برای گیتار از زیباترین و پرهیجان‌ترین سبک‌ های مـوسـیقـی به حساب می‌آید.

دو سبک اصلی از سبک کانتری، کانتری سنتی و کانتری مردمی اســت. کانتری مردمی در واقع شاخه‌ای از سبک راک (Rock) اســت که نسبت به نوع سنتی، طرفداران خیلی بیشتری دارد. اســتقبال جامعه از سبک کانتری و رواج آن موجب شد، این سبک در بین سبک‌های سنتی آمریکا تثبیت و پذیرفته شود.

مـوسـیقـی الکترونیک

مـوسـیقـی الکترونیک تلفیقی از ذوق و خلاقیت انسان و تکنولوژی اســت. این مـوسـیقـی به ما اجازه تولید صدا‌هایی را می‌دهد که در مـوسـیقـی اکوستیک نمی‌توان به آن‌ها دست یافت. در مـوسـیقـی الکترونیک معیار‌های سنجش، در حول محور هنر صدا و به خصوص صدای غیر موسیقایی متمرکز اســت. در این نوع مـوسـیقـی صدا یا از پایه توسط مدار‌های الکترونیکی تولید می‌شود و یا در صدای ساز طبیعی ضبط شده، بنا به علاقه آهنگساز تغییر و تحول ایجاد می‌شود.

ژانر‌های مـوسـیقـی الکترونیک شامل الکترونیکا، مـوسـیقـی امبینت، مـوسـیقـی رقص الکترونیک و مـوسـیقـی صنعتی اســت. مـوسـیقـی الکترونیک قابلیت تنظیم و تولید محتوای هارمونیک صدا‌ها از یک موج سینوسی یا فرکانسی ساده تا بهترین و عالی‌ترین صدای ممکنه را دارد. محدودیت مـوسـیقـی الکترونیک به عدم انتقال کامل مـوسـیقـی به شکل نت بر روی کاغذ بازمی‌گردد. و اینکه برای اصواتی مانند صدای باد، برگ و درخت نمی‌توان نتی رادر نظر گرفت اما می‌توان آن را تولید کرد. این موضوع می‌تواند نشان دهنده اجرایی یا بداهه بودن مـوسـیقـی الکترونیک باشد.

سبک NewAge

مـوسـیقـی New Age یا عصر نو، سبکی در بین سبک های مـوسـیقـی اســت که تاکید بسیار زیادی بر بیان عواطف و احساسات درونی دارد و هدف آن مثبت اندیشی و آرامش روحی اســت. درون مایه این مـوسـیقـی معمولا آرام بخشی و تاکید ویژه بر معنویت و مسائل روحی اســت و در یوگا و مراقبه از این سبک اســتفاده می‌شود و حتی برخی از آثار این سبک را می‌توان در مواردی، چون مـوسـیقـی درمانی نیز به کار برد. مـوسـیقـی دان‌های این سبک معمولا از دانش و توانایی بسیاری برخوردار هستند و به خوبی می‌توانند شنوندگان را به آثار خود جذب کنند.

در بسیاری از نمونه‌های این نوع مـوسـیقـی که هم از مـوسـیقـی الکترونیک و هم از مـوسـیقـی آکوستیک به وجود می‌آید، صداهای ضبط شده از طبیعت نیز به کار گرفته می‌شود ولی اســتفاده از صدای انسان در این سبک معمول نیست. البته با تکامل این مـوسـیقـی اســتفاده از خواننده، بخصوص برای اجرای آواهایی از بومیان آمریکا، سانسکریت، و تبتی نیز رایج‌ شد.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

متال سبکی خشن و پر هیاهو

مـوسـیقـی متال

مـوسـیقـی متال دارای ریتمی تند و آشفته اســت. در این مـوسـیقـی اســتفاده از داد و فریاد و صدای بلند سیستم‌های پیشرفته صوتی مرسوم اســت. برخی معتقدند آشفتگی ملودی‌ها در این سبک با ذهن و زندگی آشفته انسان امروز هم‌نوایی دارد و در عین حال قدرت تفکر، تشخیص و تصمیم‌گیری را در انسان کاهش می‌دهد. در این سبک به طور عمده از سازهایی چون گیتار برقی، گیتار بیس و درامز اســتفاده می‌شود و البته در شاخه‌های مختلف آن سازهای دیگری همانند ویولن، ویولن‌سل، کیبورد و گیتارهای آکوستیک نیز به کار می‌روند. سبک متال نیز به نوعی ساختار برای اعتراض یا بیان عقاید تبدیل شد و افراد زیادی با مقاصد سیاسی اجتماعی و فرهنگی و مذهبی شروع به نواختن در این سبک کردند.

معرفی انواع سبک‌ های موسیقی در جهان

موسیقی کلاسیک ایرانی سبکی پر از رمز و راز

سبک سنتی مـوسـیقـی ایرانی

تاریخ مـوسـیقـی سنتی ایرانی یا مـوسـیقـی اصیل ایرانی که با عنوان مـوسـیقـی کلاسیـک ایرانی و مـوسـیقـی دستگاهی نیز شناخته می‌شود، به سال‌ها پیش از میلاد مسیح باز می‌گردد. این مـوسـیقـی تا به امروز سینه به سینه در متن مردم ایران جریان داشته اســت و هر آنچه که از آن از گذشته تا امروز دلنشین‌، ساده و قابل‌فهم بوده امروز قابل دسترسی اســت. در مـوسـیقـی ایرانی نت‌های اضافه‌ای وجود دارند که مـوسـیقـی ما را از مـوسـیقـی‌های اروپائی- آمریکائی- افریقائی و حتی آسیایی هم جدا می‌کنند.

مـوسـیقـی اصیل ایرانی از تعدادی ملودی کوتاه به نام گوشه و چند نت تشکیل شده و دارای تقسیمات جزء نمی‌باشد. ملودی‌ها در واقع همان ملودی‌های محلی و روستایی سنتی ما هستند که از گوشه و کنار کشور جمع آوری شده‌اند. گوشه‌ها بر مبنای همگونی و اشتراک حالات و توالی نت‌هایشان، به مجموعه‌هایی تحت عنوان دستگاه دسته بندی می‌شوند. مـوسـیقـی سنتی ایرانی شامل هفت دستگاه (شور، سه گاه، همایون، چهارگاه، ماهور، نوا، راســت پنجگاه) و پنج آواز (ابوعطا، دشتی، افشاری، بیات ترک، اصفهان) اســت.

راک ایرانی

مـوسـیقـی راک ایرانی، از اواخر دهه چهل خورشیدی پا به عرصه وجود گذاشت. این سبک مـوسـیقـی تلفیقی از راک کلاسیـک با مـوسـیقـی سنتی ایران اســت. در مـوسـیقـی راک ایرانی نیز همانند بیشتر سبک‌های راک، گیتار الکتریک و گیتار بیس و درامز اصلیترین ساز‌ها هستند. در بعضی از گروه‌ها، کیبورد نیز وظیفه تنظیم ریتم‌ها و سمبل‌ها را بر عهده دارد. اما نکته قابل توجه این اســت که به دلیل هویت سنتی مـوسـیقـی راک ایرانی، انواع ساز‌ها و ریتم‌های سنتی و ایرانی در بیشتر اینگونه آهنگ‌ها وجود دارد. مـوسـیقـی راک ایرانی را خوانندگانی مانند کوروش یغمایی و فریدون فروغی برای نخستین بار به جامعه معرفی کردند.

نیاز به یادآوری است که تعداد سبک‌ های مـوسـیقـی ایرانی و غربی بسیار زیاد اســت که معرفی تک تک سبک‌ها در این مقاله امکان پذیر نیست؛ بنابراین تلاش کردیم سبک‌های اصلی، پرکاربرد و رایجتر را همراه با شرح کوتاه و جامع معرفی کنیم.